Hoge mate van innovatie
Gemaakt in Duitsland
Gezonde vloeren
De vakbond IG BAU waarschuwt voor asbestgevaren bij de renovatie van oude gebouwen, die ook betrekking kunnen hebben op het verwerkte PVC. Commerciële en particuliere opdrachtgevers, vakmensen en doe-het-zelvers moeten hierover worden geïnformeerd, zeggen de deskundigen, en zij pleiten onder meer voor een bouwpaspoort voor schadelijke stoffen, waarop de gevarenniveaus en de mate van verontreiniging worden aangegeven.
In Duitse oude gebouwen zit miljoenen tonnen asbest. Bij renovatiewerkzaamheden kan deze kankerverwekkende stof vrijkomen en een ernstig probleem vormen. De vakbond voor de bouw, landbouw en milieu (IG BAU) waarschuwt daarom voor een nieuw asbestgevaar: „We staan aan het begin van twee decennia van renovatie. De energetische renovatie van gebouwen zal enorm in een stroomversnelling komen. Tegelijkertijd ondergaat Duitsland een bouwkundige transformatie: bestaande gebouwen worden omgevormd tot nieuwe en extra woonruimte. Woonhuizen worden gemoderniseerd, aangepast aan de behoeften van senioren en gezinnen of uitgebreid met extra verdiepingen. Met deze renovatiegolf dreigt er nu dus een „asbestgolf” in de bouwsector. „Het is een gevaar – zowel voor bouwvakkers als voor doe-het-zelvers”, zegt Gerhard Citrich, lid van het bondsbestuur van IG BAU en verantwoordelijk voor de bouwsector, de bouwmaterialenindustrie en arbeidsveiligheid.
De vakbond IG BAU waarschuwt voor een „onzichtbaar gevaar” door asbest: het begint allemaal met bouwstof en het inademen van asbestvezels. Bouwvakkers en doe-het-zelvers hebben daarbij nauwelijks een kans om dit gevaar te herkennen. Het duurt tot wel 30 jaar voordat de diagnose wordt gesteld: asbestose – met long-, buikvlies- of strottenhoofdkanker.
De IG BAU wil de dreigende „asbestgolf“ met een pakket maatregelen tegengaan en heeft daartoe een „asbestcharter” met centrale eisen voor betere bescherming tegen asbest. Daarin eist de vakbond onder andere een gebouwpas voor schadelijke stoffen met verschillende gevarenniveaus voor de asbestbelasting van een gebouw. „Elke bouwvakker en elke doe-het-zelver moet weten waar hij aan begint als hij tegels verwijdert, muren afbreekt of gevels renoveert“, aldus Gerhard Citrich.
De kankerverwekkende minerale vezel zit in veel bouwmaterialen – ook in het PVC van vloerbedekkingen. Dat is in feite al lang bekend. De Duitse consumentenorganisatie Stiftung Warentest wijst er al decennia op dat oude ondergronden moeten worden onderzocht op verontreinigingen zoals giftige lijm of asbestplaten, voordat een nieuwe vloer wordt gelegd.
Dit geldt met name voor PVC-vloeren die vóór 1993 zijn gelegd en die nog steeds asbest kunnen bevatten. Het gezondheidsrisico hangt daarbij vooral af van hoe stevig het asbest in het materiaal is gebonden en of er beschadigingen zijn die kunnen leiden tot het vrijkomen van asbestvezels.
Volgens het Duitse Federale Gezondheidsbureau bevatten de volgende vloerbedekkingen zwak of stevig gebonden asbest:
Cushioned-vinyls (ook wel cushion-vinyl- of cushion-PVC-vloerbedekkingen genoemd) – vloerbedekkingen met een PVC-bovenlaag en dunne asbestkarton als onderlaag – vormen vanwege het zwak gebonden asbest een gezondheidsrisico.
Als de vloer intact was en volledig was vastgelijmd, werd er niet zelden een nieuwe vloer overheen gelegd. Het risico dat er grote hoeveelheden asbest vrijkomen is dus zeer groot wanneer men van plan is de vloer en het onderliggende draagkarton te verwijderen. Dit mag alleen door gespecialiseerde bedrijven worden gedaan.
PVC-vloerplaten/-tegels (ook wel Floor-Flex of Flex-platen genoemd) bevatten asbest. Hoewel de vezels oorspronkelijk stevig waren gebonden, kunnen ze losraken uit oude, poreuze platen. Een intacte vloer kan worden overvloerd; beschadigde vloeren moeten door gespecialiseerde bedrijven worden afgevoerd met inachtneming van de juiste veiligheidsmaatregelen.
Asbesthoudende PVC-vloerbedekkingen (ook wel vinylvloeren genoemd) werden tot 1993 zowel in openbare gebouwen als in particuliere woningen in alle ruimtes aangebracht. De grootvlakkige PVC-vloeren vormen een gevaar voor de gezondheid wanneer het materiaal beschadigd raakt en daardoor asbestvezels vrijkomen. Het gezondheidsrisico is het grootst wanneer de vloer wordt verwijderd en asbesthoudende materialen zoals tegellijm of tapijtlijm worden weggeschuurd. Bovendien kunnen ook moderne PVC-vloeren schadelijk zijn voor de gezondheid.
Om in kaart te brengen wat de behoeften zijn van particuliere bouwheren en doe-het-zelvers die bij een renovatie ook vloerbedekkingen aanpakken, hebben we gesproken met Gerhard Citrich, de expert op het gebied van arbeidsveiligheid en mede-initiatiefnemer van het „Asbest-Charta“ bij de IG BAU.
Wat verwacht u van het asbestcharter en het bouwpaspoort voor schadelijke stoffen?
De invoering van het asbestcharter en een gebouwpas voor schadelijke stoffen betekent meer planningszekerheid voor bedrijven en vakmensen. Het kan simpelweg mensenlevens redden in verband met ziekten die door asbest worden veroorzaakt.
Waarom is dit ook belangrijk voor particuliere bouwheren en doe-het-zelvers?
Juist particuliere bouwheren en doe-het-zelvers moeten worden geïnformeerd over de risico's en de juiste werkwijze, omdat dit in de bouwmarkten, waar ze alle benodigde materialen aanschaffen, doorgaans niet gebeurt.
Hoe schat u het gezondheidsrisico in van asbesthoudende PVC-vloerbedekkingen die tot 1993 zijn gelegd?
Ik schat dit risico als zeer hoog in. Vooral omdat vaak niet bekend is dat de lijmen die in oude gebouwen zijn gebruikt, asbest bevatten.
Zou het volgens u verstandig zijn om vandaag de dag nog nieuwe vinylvloeren met PVC te leggen?
Het gebruik van bekende schadelijke stoffen moet altijd worden vermeden.
Hoe beoordeelt u in dit verband het gebruik van PVC-vrije alternatieven?
Het zou natuurlijk in het algemeen goed zijn als schadelijke stoffen worden vermeden en er schadelijke stoffenvrije materialen worden gebruikt.
Onze servicehotline
Om het formulier te verzenden, moet u inhoud van hCaptcha laden. Houd er rekening mee dat u op deze manier gegevens deelt met externe aanbieders.
Meer informatieOm het formulier te verzenden, moet u inhoud van reCAPTCHA laden. Houd er rekening mee dat u op deze manier gegevens deelt met externe aanbieders.
Meer informatieOm het formulier te verzenden, moet u inhoud van reCAPTCHA laden. Houd er rekening mee dat u op deze manier gegevens deelt met externe aanbieders.
Meer informatieOm het formulier te verzenden, moet u inhoud van reCAPTCHA laden. Houd er rekening mee dat u op deze manier gegevens deelt met externe aanbieders.
Meer informatieOm het formulier te verzenden, moet u inhoud van Turnstile uploaden. Houd er rekening mee dat u op deze manier gegevens deelt met externe aanbieders.
Meer informatie
